هشدار برنامه جهانی غذا: در صورت تداوم تشدید تنشها در خاورمیانه، ناامنی غذایی ممکن است به بالاترین سطح خود برسد
نکات کلیدی:
• در صورت تداوم درگیریها، حدود ۴۵ میلیون نفر دیگر ممکن است در سال جاری با گرسنگی حاد مواجه شوند
• شمار افراد دچار ناامنی غذایی در جهان ممکن است به سطحی بازگردد که در آغاز جنگ اوکراین مشاهده شد
• کشورهایی در آفریقا و آسیا که به واردات وابستگی بالایی دارند، با بیشترین افزایش خطر گرسنگی مواجه خواهند بود
رم، ایتالیا – برنامه جهانی غذای سازمان ملل متحد (WFP) امروز هشدار داد که در صورت ادامه تشدید تنشها در خاورمیانه و بیثباتی ناشی از آن در اقتصاد جهانی، تعداد افرادی که در سراسر جهان با سطوح حاد گرسنگی مواجه هستند ممکن است در سال ۲۰۲۶ به بالاترین میزان خود برسد.
بر اساس تحلیل جدید WFP، اگر درگیریها تا میانه سال پایان نیابد و قیمت نفت بالاتر از ۱۰۰ دلار در هر بشکه باقی بماند، نزدیک به ۴۵ میلیون نفر دیگر ممکن است به ناامنی غذایی حاد یا شدیدتر (معروف به IPC3+) دچار شوند. این رقم به ۳۱۸ میلیون نفری افزوده خواهد شد که هماکنون نیز در جهان با ناامنی غذایی مواجه هستند.
در زمان آغاز جنگ اوکراین در سال ۲۰۲۲ که به بحران هزینههای زندگی انجامید، گرسنگی جهانی به سطح بیسابقهای رسید و ۳۴۹ میلیون نفر را تحت تأثیر قرار داد. پیشبینیهای اخیر WFP نشان میدهد که در صورت تداوم درگیریها در خاورمیانه، جهان ممکن است در ماههای آینده با شرایطی مشابه مواجه شود. در سال ۲۰۲۲، قیمت مواد غذایی به سرعت افزایش یافت اما کاهش آن بسیار کند بود؛ موضوعی که باعث شد خانوادههای آسیبپذیر به سرعت از دسترسی به اقلام غذایی اساسی محروم شوند و این وضعیت برای مدت طولانی ادامه یابد.
اگرچه در سال ۲۰۲۶ درگیریها در یک قطب انرژی جهانی رخ میدهد و نه در یک منطقه تولیدکننده اصلی مواد غذایی، اما اثرات بالقوه آن مشابه است، چرا که بازارهای انرژی و غذا به شدت به یکدیگر وابستهاند.
در بسیاری از نقاط جهان، خانوادههای آسیبپذیری که امروز به سختی قادر به تامین حداقل مواد غذایی هستند، ممکن است به زودی حتی از دسترسی به مقدار اندکی غذا نیز محروم شوند.
کارل اسکاو، معاون مدیر اجرایی و مدیر عملیات برنامه جهانی غذا، گفت: «در صورت تداوم این درگیری، پیامدهای آن در سراسر جهان احساس خواهد شد و خانوادههایی که هماکنون نیز قادر به تامین وعده غذایی بعدی خود نیستند، بیشترین آسیب را خواهند دید. بدون تامین مالی کافی برای پاسخهای بشردوستانه، این وضعیت میتواند برای میلیونها نفر که در آستانه بحران هستند به فاجعه تبدیل شود.»
اختلال گسترده در تردد دریایی در تنگه هرمز و افزایش خطرات برای مسیرهای کشتیرانی در دریای سرخ، هماکنون موجب افزایش هزینههای انرژی، سوخت و کود شده و دامنه گرسنگی را فراتر از خاورمیانه گسترش داده است. پیامدهای این درگیری گسترده است و آسیبپذیرترین افراد جهان بیشترین تاثیر را از آن خواهند پذیرفت.
بر اساس تحلیل WFP، کشورهای واقع در جنوب صحرای بزرگ آقریفا و آسیا به دلیل وابستگی بالا به واردات غذا و سوخت، در معرض بیشترین خطر قرار دارند. پیشبینیها نشان میدهد تعداد افراد دچار ناامنی غذایی در غرب و مرکز آفریقا ۲۱ درصد، در شرق و جنوب آفریقا ۱۷ درصد و در آسیا ۲۴ درصد افزایش یابد.
برای نمونه، سودان حدود ۸۰ درصد از گندم مورد نیاز خود را وارد میکند و افزایش قیمت این کالای اساسی میتواند خانوادههای بیشتری را به سمت گرسنگی سوق دهد. در سومالی نیز که با خشکسالی شدید مواجه است، قیمت برخی کالاهای اساسی از زمان آغاز درگیریها دستکم ۲۰ درصد افزایش یافته است. هر دو کشور از جمله کشورهایی هستند که در سالهای اخیر با سطوح بالای ناامنی غذایی و حتی قحطی مواجه بودهاند.
این بحران در شرایطی رخ میدهد که برنامه جهانی غذا با کمبود شدید منابع مالی مواجه است؛ موضوعی که این نهاد را ناگزیر به اولویتبندی برنامهها در سراسر جهان کرده و در نتیجه برخی از افراد نیازمند از دریافت کمک محروم ماندهاند. افزایش بیشتر ناامنی غذایی بدون تامین منابع کافی میتواند برای برخی از آسیبپذیرترین کشورهای جهان که در معرض خطر قحطی هستند، پیامدهای بسیار جدی به همراه داشته باشد.
یادداشت برای رسانهها:
برای برآورد تاثیر این درگیری بر گرسنگی جهانی، تحلیلگران WFP ابتدا تعداد افراد پیش از بحران را که قادر به تامین رژیم غذایی کافی از نظر انرژی (۲۱۰۰ کیلوکالری در روز) نبودند در نظر گرفتند، سپس اثر یک شوک پایدار قیمت نفت در سطح ۱۰۰ دلار که موجب افزایش هزینههای حملونقل و قیمت جهانی مواد غذایی میشود، را مدلسازی کردند. با در نظر گرفتن میزان وابستگی هر کشور به واردات انرژی و غذا، تعداد افرادی که دیگر قادر به تامین این رژیم غذایی نیستند محاسبه و افزایش پیشبینیشده در ناامنی غذایی حاد برآورد شد.
جزئیات افزایش پیشبینیشده:
• آسیا: بررسی ۱۰ کشور؛ افزایش ۹.۱ میلیون نفر (۲۴ درصد)
• شرق و جنوب آفریقا: بررسی ۱۶ کشور؛ افزایش ۱۷.۷ میلیون نفر (۱۷.۷ درصد)
• آمریکای لاتین و کارائیب: بررسی ۳ کشور؛ افزایش ۲.۲ میلیون نفر (۱۶ درصد)
• خاورمیانه و شمال آفریقا: بررسی ۱۲ کشور؛ افزایش ۵.۲ میلیون نفر (۱۴ درصد)
• غرب و مرکز آفریقا: بررسی ۱۲ کشور؛ افزایش ۱۰.۴ میلیون نفر (۲۱ درصد)